Wyobraźmy sobie specjalistę IT zarabiającego w Polsce 12 tys. zł brutto miesięcznie. Ten sam pracownik w Niemczech mógłby otrzymać ofertę rzędu 4–5 tys. euro. Na pierwszy rzut oka różnica jest ogromna. Ale gdy spojrzymy na koszty wynajmu mieszkania, cenę podstawowych produktów i wysokość podatków, okazuje się, że sytuacja wcale nie jest tak oczywista.

Dziś pytanie „czy bardziej opłaca się pracować w Polsce, czy za granicą?” nie ma jednej prostej odpowiedzi. Wszystko zależy od branży, miejsca i tego, jak zestawimy zarobki z kosztami życia.

Zarobki w Europie – Polska na tle regionu

Według danych z 2025 roku średnia pensja brutto w Polsce wynosi ok. 1 500 euro miesięcznie. To nieco więcej niż w Bułgarii czy Rumunii, ale znacznie mniej niż w Niemczech, Austrii czy Belgii (4–5 tys. euro), a tym bardziej w Luksemburgu czy Danii (ponad 5 500 euro).

Na południu Europy różnice nie są tak duże – w Hiszpanii czy Portugalii średnia płaca to 2 000–2 500 euro. Tamtejsze zarobki są wyższe niż w Polsce, ale wciąż znacznie niższe niż w Europie Północnej.

Koszty życia – ukryta druga strona medalu

Nominalne wynagrodzenia to tylko część układanki. Równie istotne są koszty życia, które mogą „zjadać” większość pensji.

• Polska – koszty życia są ok. 28% niższe od średniej unijnej. Wynajem mieszkania w Warszawie to średnio 3 500–4 500 zł, koszyk podstawowych zakupów dla singla to 1 500–2 000 zł.

• Niemcy – wynajem mieszkania w Berlinie zaczyna się od 1 200–1 500 euro, a koszyk zakupowy kosztuje przeciętnie o 40–50% więcej niż w Polsce.

• Dania – Kopenhaga to jeden z najdroższych rynków mieszkaniowych w Europie, gdzie małe mieszkanie potrafi kosztować 2 000 euro miesięcznie. Do tego dochodzą wysokie ceny jedzenia i podatki.

• Hiszpania – koszty życia są niższe niż w Niemczech czy Skandynawii. Wynajem w Madrycie czy Barcelonie to 900–1 200 euro, a żywność bywa tańsza niż w Europie Północnej, choć droższa niż w Polsce.

Polska vs zagranica – ile realnie zostaje w kieszeni?

Porównajmy sytuację dwóch osób pracujących w podobnych zawodach:

• Specjalista w Polsce zarabiający 12 tys. zł brutto (ok. 8,5 tys. zł netto). Po odjęciu kosztów mieszkania, jedzenia, transportu i rachunków może mu zostać 2–3 tys. zł oszczędności miesięcznie.

• Specjalista w Niemczech zarabiający 4 500 euro brutto (ok. 2 900 euro netto). Koszty życia w Berlinie (mieszkanie, rachunki, jedzenie, transport) to około 2 000–2 200 euro. Do odłożenia zostaje więc 600–800 euro – proporcjonalnie nie aż tak wiele więcej niż w Polsce.

• Specjalista w Danii zarabiający 5 500 euro brutto (ok. 3 500 euro netto). W Kopenhadze miesięczne koszty życia dla singla to 2 800–3 000 euro. Do dyspozycji zostaje około 500–700 euro.

Wniosek? Wyższe pensje nie zawsze oznaczają wyższą siłę nabywczą. W wielu przypadkach polski pracownik z dobrą pensją może odłożyć tyle samo (albo nawet więcej) niż osoba za granicą – zwłaszcza w krajach o bardzo wysokich kosztach.

Plusy i minusy pracy w Polsce

Na plus:

• niższe koszty życia w porównaniu do Zachodu,

• rosnące wynagrodzenia w wielu branżach,

• bliskość rodziny i znajomych,

• brak kosztów relokacji i bariery językowej.

Na minus:

• niższe zarobki w porównaniu do krajów rozwiniętych,

• mniejsza stabilność niektórych sektorów,

• wolniejszy rozwój infrastruktury społecznej.

Plusy i minusy pracy za granicą

Na plus:

• wyższe zarobki, szczególnie w zawodach specjalistycznych,

• dostęp do lepszych systemów opieki społecznej i zdrowotnej,

• międzynarodowe środowisko i większe możliwości rozwoju.

Na minus:

• wysokie koszty mieszkań, transportu i usług,

• wysokie podatki, które zmniejszają pensję netto,

• bariera językowa i kulturowa,

• ryzyko, że nadwyżka finansowa nie będzie tak duża, jak oczekiwano.

Podsumowanie – czy warto wyjechać?

Dziś emigracja zarobkowa nie jest już oczywistym wyborem, jak kilkanaście lat temu. Owszem, praca w Niemczech, Skandynawii czy Luksemburgu nadal opłaca się w zawodach specjalistycznych, gdzie zarobki znacząco przewyższają lokalne koszty życia. Jednak w wielu przypadkach praca w Polsce może być równie atrakcyjna finansowo, zwłaszcza jeśli ktoś zarabia powyżej średniej i nie musi mierzyć się z wysokimi kosztami wynajmu mieszkania.

Coraz częściej najlepszym rozwiązaniem okazuje się model hybrydowy: pracować z Polski, ale dla zagranicznych firm. Wtedy można połączyć wyższe stawki z niższymi kosztami życia  i to właśnie dziś bywa najbardziej opłacalna ścieżka.